O Δρόμος Ηράκλειο – Μεσαρά: Τα 70 χιλιόμετρα της υπομονής και του θανάτου




mesara_dromos

Η φράση «Ήμουν νια και γέρασα» ταιριάζει γάντι στην συγκεκριμένη περίπτωση. Ήταν περίπου στα μέσα της δεκαετίας του ’80 όταν ξεκίνησε ο δρόμος Ηράκλειο – Μεσαρά και τώρα, το 2016 μιλάμε για ολοκλήρωση και παράδοση του έργου… το 2019.  Από τα μέσα της δεκαετίας του ’80 μέχρι το 2005 κατασκευάστηκε το τμήμα του δρόμου μέχρι την Αγία Βαρβάρα και παραδόθηκε στην κυκλοφορία το 2007. Χρειάστηκαν δηλαδή περίπου 20 χρόνια για τα 7,5 χιλιόμετρα του συγκεκριμένου τμήματος.
Το υπόλοιπο τμήμα του δρόμου, από την Αγία Βαρβάρα έως και το Καστέλι χωρίστηκε σε δυο εργολαβίες. Η μία εργολαβία για το τμήμα Απομαρμά – Καστέλι, μήκους 7,9 χλμ ξεκίνησε το 2007 και πλέον έχει ολοκληρωθεί. Η δεύτερη εργολαβία, αυτή που παρουσίασε και τα σημαντικότερα προβλήματα (κατάρρευση των πρανών) αφορά το τμήμα Αγία Βαρβάρα – Απομαρμά, μήκους 7,8 χλμ. ξεκίνησε το 2008 αλλά δεν ολοκληρώθηκε. Προκύπτει έτσι, η τρίτη εργολαβία, όπου μετά από μεγάλες καθυστερήσεις κυρίως λόγω μιας δικαστικής διαμάχης, αναμένεται να ξεκινήσει τον Σεπτέμβριο του 2016 με την υπογραφή της σύμβασης από τον ανάδοχο και να παραδοθεί τον Μάρτιο του 2019. Δεν είναι καθόλου υπερβολικός ο χαρακτηρισμός που έχει αποδοθεί στο συγκεκριμένο έργο και αρκετοί μιλάνε για το σύγχρονο «Γεφύρι της Άρτας»…
Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή και να δούμε τους σημαντικότερους σταθμούς αυτού του πολύπαθου έργου. Ένα έργο, που παρόλο ότι αναγνωρίζουμε την δυσκολία κατασκευής του και τα προβλήματα, κυρίως αυτά που συνδέονται με το σαθρό έδαφος της περιοχής, δεν μπορούμε να μην επισημάνουμε ότι τα χρόνια που χρειάζονται για την ολοκλήρωσή του είναι πάρα πολλά.

14137956_10154458293648749_1380880742_n.jpg

(δημοσίευμα της εφημερίδας Αντίλαλος 28/12/2006)

2006: 88 εκατομμύρια ευρώ δίνονται για τον δρόμο από το πρόγραμμα ΟΑΛΑΑ (Οδοί Αεροδρόμια Λιμάνια Αστική Ανάπτυξη) του ΥΠΕΧΩΔΕ και συγκεκριμένα για το τμήμα Αγία Βαρβάρα – Απομαρμά – Καστέλι και ξεκινάει ένας αγώνας δρόμου για να ολοκληρωθούν οι μελέτες και να προχωρήσει το έργο.

2007: Έχει παραδοθεί στην κυκλοφορία ο δρόμος έως την Αγία Βαρβάρα. Ο τότε περιφερειάρχης Κρήτης, κ. Τσόκας, οργανώνει μία εκδήλωση για την παράδοση του έργου και μετά την  εκδήλωση ξεκίνησε «πόλεμος» ανακοινώσεων για το ποιος πρέπει να πάρει τα εύσημα για τον δρόμο. Οι τότε βουλευτές του ΠΑΣΟΚ έβγαλαν κοινή ανακοίνωση και κατηγόρησαν τον περιφερειάρχη για φιέστα, ενώ ο περιφερειάρχης ανταπάντησε με  το τι έκανε η ΝΔ για αυτόν τον δρόμο. Την ίδια χρονιά ξεκινάει και το τμήμα του έργου Αγία Βαρβάρα – Απομαρμά – Καστέλι.
Συγκεκριμένα, ξεκίνησε η κατασκευή του τμήματος  Απομαρμά – Καστέλι με προϋπολογισμό 58.409.052,38 €. Το έργο είναι συνολικού μήκους 7,9 Km, περιλαμβάνει 2 σήραγγες α) σήραγγα Απομαρμά μήκους 320 μ. και τα εκατέρωθεν αυτής cut & cover συνολικού μήκους 124 μ. β) σήραγγα Πλουτής μήκους 307 μ. και τα εκατέρωθεν αυτής cut & cover συνολικού μήκους 65 μ., 1 γέφυρα μήκους 140 μ., καθώς και άνω/κάτω διαβάσεις. Το έργο έχει ολοκληρωθεί πλήρως. (στοιχεία από τον ΟΑΚ ΑΕ).

2008: Ξεκίνησε  η κατασκευή του τμήματος  Αγiα Βαρβάρα – Απομαρμά με προϋπολογισμό  62.835.489,00 €. Το συγκεκριμένο τμήμα του δρόμου είναι αυτό που παρουσίασε τα μεγαλύτερα προβλήματα και ουσιαστικά σταμάτησε το 2012.
Σύμφωνα με στοιχεία από τον Οργανισμό Ανάπτυξης Κρήτης (ΟΑΚ ΑΕ), το συγκεκριμένο έργο είναι συνολικού μήκους 7,8 Km, περιλάμβανε 1 σήραγγα μήκους 505 μ., 4 κοιλαδογέφυρες μήκους α) 210 μ., β) 248 μ., γ) 200 μ., δ) 80 μ., καθώς και άνω/κάτω διαβάσεις. Από τα παραπάνω έχουν ολοκληρωθεί οι 3 γέφυρες πλην της γέφυρας Αγ. Βαρβάρας μήκους 248 μ., έχει ολοκληρωθεί η διάνοιξη και η μόνιμη επένδυση της σήραγγας και οι άνω/κάτω διαβάσεις, καθώς και τα χωματουργικά σε μήκος περίπου 4 Km.

2012: Στο τμήμα Αγία Βαρβάρα – Απομαρμά κατέρρευσαν τα πρανή. Στο υπουργείο σήμανε συναγερμός και έστειλε στην Κρήτη υψηλόβαθμα στελέχη από διάφορες υπηρεσίες για να διαπιστώσουν τι είχε συμβεί.  Οι κατολισθήσεις είναι αρκετά σοβαρές και ιδιαίτερα στα ορύγματα Β-14 και Β-28.4
2013: Το Υπουργείο Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων αποφάσισε νέα δημοπρασία, προκειμένου να δώσει λύση στα προβλήματα που είχαν προκύψει από τις κατολισθήσεις.

2014: Γίνεται ο διαγωνισμός και 13 εταιρείες εκδηλώνουν ενδιαφέρον. Η εταιρεία Κλέαρχος Ρούτσης ανακηρύχτηκε προσωρινός μειοδότης με έκπτωση 35,82%. Λίγο καιρό μετά ξεσπά αντιπαράθεση μεταξύ της παραπάνω εταιρείας και της κοινοπραξίας «Αθωνική Τεχνική – Γ. Πετρής ΑΤΕ» που είχε πάρει το έργο Πάνορμο – Εξάντης στο Ρέθυμνο. Οι εταιρείες αλληλοκαταγγέλθηκαν για τα πιστοποιητικά. Η εταιρεία Κλέαρχος Ρούτσης βρέθηκε να έχει ανανεώσει το εργοληπτικό πτυχίο μίας εκ των τεχνικών εταιρειών με πλαστή φορολογική ενημερότητα και αποκλείστηκε από τον διαγωνισμό. Χρειάστηκε να περάσει σχεδόν 1,5 χρόνος για να ξεκολλήσει το έργο που είχε σταματήσει λόγω της δικαστικής διαμάχης.

2016: Το έργο απεντάχθηκε από το ΕΣΠΑ και αποφασίστηκε η χρηματοδότησή του από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Η εταιρεία που αποκλείστηκε από τον διαγωνισμό λόγω πλαστής ενημερότητας, καταθέτει προσφυγή κατά της νέας απόφασης που έδινε το έργο στον δεύτερο μειοδότη. Λίγο καιρό μετά, η εταιρεία αποσύρει την προσφυγή. Περί τα μέσα του Αυγούστου, ο ΟΑΚ ανακοίνωσε ότι λύθηκαν τα νομικά ζητήματα και ο ανάδοχος θα κληθεί μέσα στον προσεχή Σεπτέμβριο να υπογράψει τη σύμβαση, ενώ το χρονοδιάγραμμα παράδοσης του έργου ορίζεται στους 30 μήνες.

Τον Μάρτιο του 2019 εκτιμάται ότι θα παραδοθεί ολοκληρωμένο το έργο Αγία Βαρβάρα – Απομαρμά. Η κοινοπραξία ΕΡΕΤΒΟ ΑΕ – ΕΚΤΕΡ ΑΕ – ΔΟΜΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ ΑΕ, ήταν ο δεύτερος μειοδότης και αυτή που πήρε το συγκεκριμένο έργο. Σύμφωνα με τον ΟΑΚ, το έργο έχει συνολικό μήκος 7,8 Km, ολοκληρώνει την προηγούμενη εργολαβία και περιλαμβάνει 1 κοιλαδογέφυρα μήκους 248 μ., 2 ανισόπεδους κόμβους, στόμιο εξόδου σήραγγας Αγ. Βαρβάρας, καθώς και έργα αποκατάστασης κατολισθήσεων των πρανών.
Μετά την ολοκλήρωση του έργου ο χρόνος που θα απαιτείται για να κάνει κάποιος την απόσταση Ηράκλειο Μοίρες θα είναι μειωμένος κατά 15 λεπτά. Το σημαντικότερο όμως όφελος που προκύπτει είναι η οδική ασφάλεια και αυτή βρίσκεται στο επίκεντρο.
Ειδικοί είναι αυτοί που θα κρίνουν αν το έργο αυτό θα μπορούσε να ολοκληρωθεί σε μικρότερο χρονικό διάστημα, με λιγότερα ενδεχομένως χρήματα, αν οι μελέτες που έγιναν ήταν οι σωστές ή όχι και ο χρόνος είναι αυτός που θα δείξει –όταν και εφόσον παραδοθεί επιτέλους το έργο- ότι το αυτό είναι καλώς ολοκληρωμένο.
Σε μία χώρα όμως που ο έλεγχος της ποιότητας των έργων που παραδίδονται είναι πλημμελής, που η απόδοση ευθυνών δεν υφίσταται, που οι πολίτες είναι εκείνοι που πληρώνουν το μάρμαρο – 226 νεκροί από τη δεκαετία του ’80 στο τμήμα Ηράκλειο – Τυμπάκι – ίσως να μην μάθουμε ποτέ αν αυτός ο δρόμος έπρεπε να στοιχίσει τόσα πολλά σε χρήμα και χρόνο. Στην παρούσα φάση, απλά ελπίζουμε, ευχόμαστε και προσδοκούμε τον Μάρτιο του 2019 να δοθεί αυτός ο δρόμος προς χρήση, ένα πολύχρονο αίτημα όλου του Ηρακλείου.
 

 

Μαρία Γιαμπουλάκη

www.ekriti.gr